I believe this framing is completely wrong and I explain why.

The traffic that disappears and the traffic that remains

Website traffic in B2B is not a monolith. We often treat it like one number on a dashboard but it’s actually two very different behaviors.

There’s informational traffic. Someone types “what is predictive maintenance” or “ERP vs CRM comparison” into Google, lands on your blog post, skims for 40 seconds and bounces. This traffic is dying fast. AI chatbots answers these questions instantly now. That blog post has likely lost its economic reason to exist. I don’t think this traffic is coming back and honestly I’m not sure it is something to regret. It was never that valuable to begin with. We were just used to counting it.

Then there’s the traffic that actually matters. A procurement lead comparing three vendors for a seven figure contract. An engineer looking into your technical specs and compatibility docs. A VP trying to understand your platform architecture before greenlighting a pilot. This traffic still goes to your website because it has to. You can’t close a complex B2B deal inside ChatGPT. The buyer needs your product catalog, your pricing structure, your compliance documentation, your configurators. AI can summarize what you do in a paragraph. It can’t replace the experience of actually engaging with what you sell. At least not for now.

So what’s actually happening? The first type of traffic is collapsing. The second is holding steady and maybe even growing a bit because AI is getting better at qualifying buyers and routing them toward relevant vendors. And what happens as a result is that total visits go down but average value per visit goes up. I see some people panicking at the fact that the number of sessions drop but deeper look into the data should tell a different story with conversion rates increasing. Your websites is getting rid of the least valuable visitors and still keeping the ones that generate the revenue.

The expectation transfer problem

But here’s the part I think people are missing. Your buyers use ChatGPT, Gemini, Perplexity every day now. They ask complex questions and get intelligent, personalized, conversational answers in seconds. Whether they realize it or not, they are developing new baseline expectations for what any digital interaction should feel like. An interaction that is fast and contextual. It remembers what you just said two sentences ago.

And then those same people visit your website. Static hero banner that doesn’t mean anything for them. A chatbot that goes “I’m sorry, I can’t help you with that.” A lead form asking for job title, company size, country, phone number and your blood type. Almost.

The gap between what they just experienced on ChatGPT or Gemini and what they’re now experiencing on your site is enormous. And it gets wider every quarter because the AI tools keep improving fast while most B2B websites stay roughly the same.

This is what I call expectation transfer effect. External AI tools are continuously raising the bar for every branded digital experience. Of course nobody sits there thinking “this website is worse than ChatGPT.” But that comparison seems to be happening subconsciously every time someone interacts with a digital interface that feels stupid right after spending few minutes with one that felt really smart.

The real threat here is subtle. It is not that fewer people visit your site. The thread is that when they end up visiting, at the exact moment they’re evaluating you as a potential vendor, your site feels like it belongs to 2018. In B2B that moment is worth thousands, sometimes millions in pipeline. Losing it because your website feels outdated compared to a tool that’s free to use is a very expensive mistake.

The false choice

“Should we invest in our website or in AI visibility?”

I keep hearing this framed as an either/or question and it drives me a little crazy. These aren’t two budget items competing with each other. They are the same bucket.

Think about how AI chatbots decide what to recommend. They pull from web content. They parse your site structure, your product pages, your documentation, your schema markup. A well maintained website with rich, structured content is exactly what makes you visible to AI chatbots. Neglect your website and you not only lose human visitors but you also become invisible to AI. Or worse, AI starts misrepresenting what you actually do because it is working with stale information.

The whole thing is a loop. Better website content feeds AI systems with accurate product information. AI systems recommend you to relevant buyers. Those buyers visit your site with real intent. Your site converts them. Revenue justifies more website investment. Cut the website budget and you break this loop at the worst possible point.

Look at Salesforce. Their website is massive. Thousands of pages of product documentation, comparison content, use case libraries, deeply structured and constantly updated. It is one of the main reasons why Salesforce is one of the most recommended CRM platforms when you ask any AI chatbot. The website feeds the machine.

What “investing in the website” actually means now

I want to be specific here because “invest in the website” is a vague phrase and most of the traditional playbook is probably wrong for this moment.

Publishing 20 blog posts a month to capture long tail SEO traffic? That was a valid strategy in 2019. In 2026, for most B2B companies, it is likely a waste of money. The informational layer is being absorbed by AI. The investment that actually matters is in three areas and they’re quite different from where most companies are spending today.

First, conversational intelligence on your own domain. When a buyer shows up after chatting with ChatGPT all day, they want to ask questions and get real answers. A well built conversational layer trained on your actual product data, pricing logic, and technical docs can do something ChatGPT genuinely cannot: give answers that are specific to your business, your current inventory, your regional availability, your compliance certifications. ChatGPT knows what you do in general terms. Your own AI should know what you can do for this specific customer right now. This is a meaningful difference.

Second, machine legibility. Your site needs to be readable by AI agents, not just by humans scrolling with a mouse. Structured data, clean taxonomy, consistent product schemas, well organized technical content. In the old world your site needed to be navigatable, meaning a person could click through menus and find things. In the new world it needs to be parsable, meaning an AI agent can pull specific data points programmatically. The companies that structure their digital presence for machine consumption are the ones that AI will recommend accurately. Everyone else gets summarized wrong or skipped altogether.

Third, experience quality at the conversion layer. If total traffic drops by 40% but the remaining visitors have twice the purchase intent, your conversion experience becomes disproportionately important. Product configurators, pricing tools, demo environments, spec sheets. This is where B2B deals actually get won or lost. A buyer who made it through the AI filtering layer and landed on your site is probably ready to engage seriously. If that experience is clunky or slow or feels generic, you are losing the highest value visitors at the highest value moment.

The real risk of pulling back

Let me walk through what actually happens when a B2B company decides to cut website investment and put that money into external “AI strategy”.

The website starts aging. Content gets stale. Product pages fall out of sync with actual offerings. Technical docs stop getting updated. The chatbot, if there was one, keeps serving outdated information. Structured data degrades quietly.

AI systems are constantly recrawling and re evaluating their sources. They notice. Your content becomes less current, less detailed, less structured than your competitors. Your share of AI recommendations starts to slip gradually. You lose recommendations you don’t even see because they happen inside someone else’s ChatGPT session.

The buyers who do still visit your site find something that feels abandoned. They compare it, probably without even thinking about it consciously, to the competitor whose site feels current and sharp. In B2B, trust is everything. A website that looks neglected raises an uncomfortable question in the buyer’s mind: if they don’t invest in their own digital presence, how much will they invest in supporting me as a customer?

I think this is the most overlooked risk in the entire debate. The website isn’t just a marketing channel. It is a trust signal. And in a world where AI pre filters options for the buyer, you get evaluated maybe two or three times instead of ten. Each of those evaluations carries more weight than it ever did before.

The compression principle

The utility web is compressing. I’ve written about this before in the context of Dopamine Web versus Utility Web. Fewer interactions overall but each one packed with more intent and consequence. B2B websites sit at the exact point where AI delegation ends and human decision making begins. The buyer used AI to research, filter, shortlist. Now they’re on your site. This is the handoff moment.

That moment is becoming the most valuable point in the entire B2B buying journey. Everything around it is getting cheaper because AI handles research at near zero marginal cost. But this specific moment is getting more expensive because fewer visits means each visit carries more revenue potential.

The right response is to make the destination where this moment happens as good as it can possibly be. Raise the experience to match the expectations that AI tools have set. Invest in conversion quality, machine legibility, conversational intelligence.

Your website is shifting from a traffic asset to a conversion asset. I am thinking more and more that the metric that matters now is revenue per session. And for the companies that understand what’s actually going on, that number is about to go way up.

What is breaking apart is not the web itself but the functions it served. One function was experiential: stimulation, emotion, identity, status. The other function was instrumental: answers, decisions, transactions. They coexisted together on the same pages, financed by same ad models and navigated with same clicks.

Now they are separating, each moving towards to the interface that suit it the best. They are Dopamine Web and Utility Web.

Dopamine Web

This is the experiential one, designed to entertain, outrage and to keep us addicted. This is where we scroll Instagram Reels and TikTok, watch YouTube, check X. This is about time spent, emotional response and habit formation. AI isn’t replacing dopamine web because we cannot automate the feeling of being entertained. This is being unbundled from the browser and distributed through native apps. Its incentives remain unchanged. Actually AI makes them even stronger by improving recommendation, personalisation and content supply. This part of the internet is alive and well.

Utility Web

This is part of the internet we use to get something done. We search, compare, read reviews, learn to fix things, book trips and buy stuff. Historically we navigated this web ourselves. We clicked links, scanned pages and tolerated banner ads and seo filler content as a tax on efficiency. This interface is dying. Not the data or services but the navigation. Thanks to AI chatbots and now AI agents, utility web is collapsing into the systems which now stand between the user and everything else.

The fundamental shift is not that AI is smarter but that AI doesn’t need to browse like we do. When you ask an agent to find a camera, it doesn’t visit a website in the same way we do. It ignores the banner ad, newsletter popups, emotional hooks. It queries, filters and selects.

Collapse of the Middle

This causes the Utility Web to collapse into, and to be rebundled within, a conversational or agentic interface. What used to be distributed across millions of sites gets recomposed into a single interaction layer. You do not visit ten different sites. You ask one system. You do not need to compare five options. You receive one recommendation that fit your unique circumstances the best. You do not generate impressions, you generate intent. This also changes what optimisation means. In this new utility web, SEO stops being mainly about persuasive, informational content written for humans and it becomes about machine legibility. Sites will increasingly exist to influence agents rather than humans.

This does not apply equally to everything. High risk decisions, regulated categories, and complex B2B purchases will likely retain human inspection and multi step evaluation. But for a large portion of everyday utility, the direction is clear. Navigation will disappear.

Therefore the impression, the atomic unit of commercial internet, loses relevance for majority of internet. This is a catastrophe for informational middle class; the blogs, review sites, niche publishers that all relied on human traffic.

Concentration of Power

As navigation disappears and utility rebundles inside a single interface, power concentrates. The Utility Web stops being a distributed network of destinations and becomes a narrow bottleneck of intent. Those controlling the recommendation layer control the power. Google and OpenAI are the obvious frontrunners here. Google is especially super well positioned to win. They are uniquely positioned to capture value from both sides of the split. Gemini defends their ownership of the Utility Web (the answer), while YouTube continues to remain one of the leaders of the Dopamine Web (the distraction). Google captures you whether you are working or wasting time.

Another player can still profit from both sides of the spectrum in different ways. Meta, which is already dominant in attention, is incentivised to integrate utility directly into its ecosystem. Meta owns the most valuable real estate on the Dopamine Web, that is Instagram. They are now realizing that utility doesn’t need to be a destination; it can be a layer. As their AI improves, you won’t need to leave Instagram to book a table or buy a shirt. The Utility Web will get absorbed into the feed and the friction of leaving the app will disappear. They will try to turn experienced attention into actionable intent, keeping the user in the app.

The Utility Web isn’t dying per se, it is becoming invisible or rather visible through another form, in a much less complicated and more compact interface. Websites will still exist, just as databases exist, but humans won’t visit them or at least not as much.

In a world without navigation, traffic is replaced by placement as the primary unit of value. Visibility inside the inference layer matters more than page views ever did. In such a world only two things compound:

Brand Awareness: do people know you exist?

Inference Preference: does AI choose you as the best answer?

More broadly, this changes how choice itself works. The open web trained users to deal with abundance of options through exploration and comparison. The agentic web trains them to delegate exploration and comparison entirely. What disappears is not information, but exposure. The chance to discover things and the freedom to be inefficient. As navigation disappears, the web gets compressed. Power concentrates around inference. In this system, being the primary answer is no longer a big advantage; it is the minimum requirement to exist.

Marketing Funnel (Pazarlama Hunisi)

Öncelikle neden huni veya döngü gibi kavramları kullandığımızı açıklamak gerekiyor. Her ikisi de bir ürünün, dolayısıyla şirketin, nasıl büyüdüğünü anlatan modeller. Bu sorunun uzun bir süre yanıtını halen çoğu startupın kullandığı Dave McClure tarafından yaratılan AARRR isimli huni modeli vermişti. Ortamlarda buna pirate metrics (korsan metrikleri) dendiği de olur.

Günümüzde AARRR huni modeli ile ilgili sorunlardan birisi her bir adımı birbirinden izole öngörmesi, daha doğrusu pratikte bu şekilde uygulanmasıdır. Acquisition, Activation ve Retention diye farklı ekipleri olan ve bu ekiplerin birbirinden bağımsız hareket ettiği growth departmanları gördü bu gözler. Daha da yaygın olarak pazarlama ekibinin acquisitiondan, ürün ekibinin retentiondan ve satış ekibinin de revenuedan sorumlu olması maalesef çoğu yerde gördüğümüz bir sorun. Bunları birbirinden izole düşünmek başarısızlığa yol açmak demektir.

Genelde gördüğümüz sorunlardan birisi ürün ekibinin ürünü ortaya çıkarması ve ardından pazarlama ekibinden bu ürüne farklı kanallar ile trafik sağlamasının beklenmesi. Unutulan nokta pazarlama ekibinin kanalları ürüne göre şekillendirmesinin mümkün olmamasıdır. Bu nedenle daha tasarım aşamasında mevcut pazarlama kanallarına uygun bir şekilde ele alınmalıdır. Bu nedenle ürün geliştirme, strateji ve pazarlama ekipleri birbirinden bağımsız ekipler gibi düşünülemez. Ürünü bir geliştirelim de sonra bir dijital pazarlama veya growth uzmanı alırız yaklaşımı şanslı değilseniz kaybetmeye mahkumdur.

Growth Loops (Büyüme Döngüleri)

Günümüzde hızlı büyüyen startuplara baktığımızda bunların artık huniden ziyade sürdürülebilir, tekrarlanabilir ve sistematik büyüme döngülerinden oluştuğunu görüyoruz.

Büyüme, üç temel çalışmanın sonucunda oluşan bir çıktıdır:

1. Retention: Müşteriyi elde tutmak

2. Acquisition: Yeni müşteri kazanmak

3. Monetization: Müşterilerden para kazanmak

Retention belki da buradaki en önemli unsur çünkü müşterileri elinizde tuttukça acquisition çok daha iyi çalışacak. Retention sayesinde LTV (life time value = müşterinin ürününüzü kullandığı sürece getirdiği toplam gelir) de artacağı için yeni müşteri elde etmek için harcadığınız para boşa gitmemiş olacak. Ve bu da daha fazla müşteriden para kazanabileceğiniz anlamına geliyor.

Huni modelinde sürekli farklı kanallar ve taktikler ile para yakarak kullanıcı getirmeye çalışırken döngü modelinde ise getirdiğimiz kullanıcılar bize nasıl yeni kullanıcılar kazandırabilir konusu ön plana çıkıyor.

Bileşik faiz gibi düşünün. Faizden kazandığınız paranın ana paranın üzerine eklenmesiyle onun da üzerinden faiz kazanmak gibi bir nevi. Ekşi Sözlük’ü ele alalım:

Ekşi Sözlük örneğinde gördüğümüz gibi büyüme döngüsü bir kullanıcı grubunun yeni bir kullanıcı grubunun doğuşuna nasıl yol açtığını gösteriyor. Böylece bir döngüdeki çıktıyı sonraki döngüye aktararak sürekli artan bir pozitif etki yaratabilirsiniz. Burada dikkat edilmesi gereken unsur hızlı büyüyen ürünlerin onlarca döngüye değil, çok iyi çalışan yalnızca 1-2 büyüme döngüsüne sahip oluşudur. Ekşi Sözlük örneğinde hepinizin bildiği gibi arama motorundaki dominasyon ve yeni içeriğin hızlı bir şekilde endekslenip çok iyi bir SERP sıralaması elde etmesi çarkı döndürüyor.

Ekşi Sözlük’ün oluşturduğu bu döngü UGC loop (user generated content) denilen bir alt büyüme döngüsü grubuna ait. Yani kullanıcılar tarafından üretilen içerik sayesinde yeni kullanıcılar elde ediyorlar. Bunun dışında viral loop, paid loop, sales loop gibi farklı döngüler de var. Örneğin Dropbox viral döngüyü çok iyi kullanan şirketlerden birisi. Dropbox’a üye olduğunuzda size ücretsiz verilen depolama alanınızı arkadaşlarınızı davet ederek genişletebiliyorsunuz. Davet ettiğiniz arkadaşlarınızın da bir kısmı kendi arkadaşlarını davet edecek ve viral döngü bu şekilde bileşik faiz gibi büyüyerek katlanacak.

Ekşi Sözlük’e geri dönelim. Daha önce bahsettiğimiz acquisition ve retention hunideki gibi izole düşünülmüyor, aksine bunlar döngüyü oluşturabilmek için ürünün içine yedirilmiş durumda. Açıklayalım:

1. Acquisition: Ekşi Sözlük için kritik öneme sahip acquisition kanalı organik trafik. Similarweb verilerine bakarsak Ekşi Sözlük’ün toplam trafiğinin %41’inin arama moturundan geldiğini göreceğiz. %51 ise direk siteye gelen trafik. Site bilinirliğinin bu kadar fazla olmadığı zamanlarda organik trafiğin şu ankinden çok daha yüksek olduğunu tahmin edebiliriz. Organik trafiğin bu şekilde yüksek olmasının sebebi ise ürünün buna uygun şekilde tasarlanması ve geliştirilmesi. Basit bir UI, iyi bir UX, hızlı bir site ve kullanıcılar tarafından düzenli üretilen içerik (UGC) buna yol açan faktörlerden.

2. Retention: Ekşi Sözlük’te yazar olmak istediğinizde önce “dur kardeş öyle acele yok, sen bir 10 entry gir bir çaylak ol, sonra biraz da bekle” diyorlar. Bu da özel bir camia havası katıyor sözlüğe. Herkesin giremediği, girenlerin de aylarca belki yıllarca bekledikten sonra ancak dahil olabildiği, ortamlarda gururla üyesi olduğunuzu söyleyebileceğiniz bir topluluk. Çaylakken sözlüğe ne kadar sık girer ve katkı yaparsanız sıralamadaki yeriniz ona göre öne değişiyor. Bu da siteye düzenli olarak gelmenize yol açıyor. İnsanların aidiyet gereksinimlerini kullanan bu yapı retention konusunu çözüyor. Ayrıca acquisition sayesinde arama motorunda iyi bir görünürlük elde etmesi de siz bir konuda arama yaparken kendinizi bir anda sözlükte bulmanıza yol açabiliyor.

3. Monetization: Ekşi Sözlük “ürün bedavaysa asıl ürün sizsiniz” mottosuyla tamamen ücretsiz bir hizmet vererek reklamdan para kazanıyor. Bu da ürünün içine yedirilmiş durumda. Klasik Adsense banner reklamlarının yanı sıra sözlük içerisinde başlıklar arasında native şekilde yer alan reklamlar da gelir kaynakları arasında yer alıyor. Yine şehir ve ülke başlıklarına girildiğindr çıkan Enuygun şirketinin uçak bileti reklamları gibi farklı reklam modelleri de mevcut.

Kısaca:

daha çok yazar = daha çok içerik = daha fazla endekslenen sayfa = daha fazla okuyucu/yazar = daha fazla reklam geliri

Büyüme döngülerinin başarısını analiz etmek için bunları kantitatif bir çerçevede ele almak gerekiyor. Bu da başka bir yazının konusu olsun.

Peter İlkesi

Bu tarz terfiler birçok kişinin başarısız ve mutsuz olmasına, dolayısıyla işten çıkmasına veya çıkarılmasına yol açıyor. Burada kısaca konuyla ilgili olan Peter İlkesi’nden bahsedelim (İng. Peter Principle). Kanadalı akademisyen Dr. Laurence J. Peter’ın ortaya attığı Peter İlkesi’ne göre çoğu organizasyonda, bir çalışan terfi alarak en sonunda yetersiz kalacağı ve performans veremeyeceği pozisyona kadar yükselecektir. Yani bir pazarlama uzmanı iyi performans gösterdiği ve şirketin kurallarını dikkatli takip ettiği sürece şirkette CMO rolüne kadar yükselebilir, ancak bu role hazırlıksız olduğu veya yetenekleri uygun olmadığı için bu rolde başarısız olabilir ve işten ayrılmak zorunda kalabilir. Çünkü bir CMO’dan beklenen ile pazarlama uzmanından beklenen şeyler arasında dağlar kadar fark var. Mesela affiliate marketing konusunda uzman olan fakat pazarlamanın diğer kollarında kendini çok geliştirmemiş birini CMO koltuğuna oturttuğunuzda şirketin pazarlama stratejisini affiliate marketing üzerinden kuracaktır. Elinde sadece çekiç olan birisi her şeyi çivi olarak görür hesabı. Ve dolayısıyla bu kişi şirkete kendisinden beklenen başarıyı getiremeyecektir. Halbuki mevcut rolünde kalsa iyi performans göstermeye devam edecekti.

Burada anlatmaya çalıştığım konu yöneticinin en iyi alan bilgisine sahip olan kişi olmadığı, daha doğrusu olmaması gerektiğidir. Günümüz modern şirketlerinde yönetici belirli bir alan bilgisinin yanı sıra kaynak dağılımı, bütçeleme, performans değerlendirme, yeri gelince zor konuşmaları yapma, motive etme gibi görevlerin yanı sıra koçluk görevini da yerine getirmekle mükelleftir. Birçok başarılı startupta yöneticilerin en iyi alan bilgisine sahip olan kişiler olmadığını görüyoruz.

Burada kendimden örnek vereyim. Growth ekibinde yöneticilik yaptığım Skyscanner’daki ekibimde hemen hemen herkes benden iyi alan bilgisine sahipti. Örneğin ekibimde marketing analytics, SEO, ASO, product experimentation, python automation, Google & FB Ads ve PR uzmanları vardı ve her biri kendi uzmanlık alanlarında benden daha bilgiliydiler. Benden beklenen ise tüm bu alanlar hakkında belirli bir birikime sahip olmam ve böylece ekibin çalıştığı projeleri doğru seçmem, hedefleri koymam, kaynakları doğru ayırmam, çıktıların analizlerini yürütmem ve en önemlisi de onlara koçluk yapmamdı. Yöneticiler ekiplerine emir veya talimat değil, destek ve rehberlik vermelidirler. Zaten hızla gelişen ve değişen internet çağında tüm doğru cevaplara sahip olmak imkansız. Bu yüzden yöneticinin yürütmesi gereken temel fonksiyonların başında ekip üyelerinin doğru cevaplara ulaşabilmesi için ve bu yolda karşılaşılan zorlukların üstesinden gelebilmeleri için gereken koçluğu göstermektir. Yönettiğiniz insanlara yapacağınız koçluk onların daha iyi kararlar almalarını, kendilerini engelleyen sorunları çözmelerini ve kariyerlerinde ilerlemelerini sağlamak adına faydalı olacak. Ekip üyelerinizin performansını maksimize etmek için potansiyellerini açığa çıkarmak koçluğun temel amacıdır.

Ekip üyeleri performans düşüklüğü yaşadığında yöneticilerin ilk reaksiyonu otoritelerini ortaya koyup onlara ne yapmalarını gerektiğini söylemek oluyor. Koçluk birçok yönetici için zaman kaybı görülebiliyor. Çünkü oturup koçluğum gerektirdiği soruları sormaktansa onlara ne yapılması gerektiğini söylemek hem ego tatmini sağlıyor hem de zamandan tasarruf sağlıyor. Ne de olsa yönetici her şeyi bilen kişidir, bu yüzden doğru cevaplar onlarda saklıdır, değil mi? Değil. Bu tarz bir yöntem yönettiğiniz kişilerin gelişememesine ve temel performans problemlerinin çözülememesine yol açıyor. Siz de bir yönetici olarak sürekli benzer sorunlarla mücadele etmek durumunda kalıyorsunuz.

Bu yazıda iki ayrı değerli ve uygulaması oldukça basit koçluk tekniğinden bahsetmek istiyorum. Birincisi GROW tekniği, diğeri ise 7 Koçluk Sorusu.

GROW Tekniği

GROW tekniği ismini büyüme anlamına gelen grow kelimesinden alıyor ve kelimenin her bir harfi bu tekniği oluşturan adımlara işaret ediyor.

• Goal

• (Current) Reality

• Options (or Obstacles)

• Will (or Way Forward)

Yani

• Hedef

• (Mevcut) Gerçeklik

• Seçenekler (veya Engeller)

• İrade

Biz HGSİ demektense (zaten Hızlı Geçiş Sistemi gibi oldu) GROW demeye devam edelim. GROW modelini aslında sözel bir seyahat gibi düşünebiliriz. Öncelikle gideceğimiz hedefe karar veriyoruz, ardından an itibariyle nerede olduğumuzu etüd ediyoruz. Hedefe dair alternatif rotaları ve çıkabilecek engelleri değerlendiriyoruz ve son olarak da bu hedefe ulaşacağımıza dair bir irade ortaya koyuyoruz.

GROW modelini uygulamak için profesyonel bir koç olmanıza veya koçluk yapmak istediğiniz kişinin içinde bulunduğu koşula dair detaylı bir bilgi sahibi olmanıza gerek yok. Koç herhangi bir tavsiye vermiyor, bir yol göstermiyor; yolun bulunmasını kolaylaştıracak sorular soruyor sadece. Aslında bir nevi sokratik yöntem de diyebiliriz.

GROW modelinin detaylarına ve koçluk yaptığımız kişiye hangi adımda ne tarz sorular sorabileceğimize bakalım.

1- Hedef

Öncelikle hedef nedir, yönettiğiniz kişiye bu konuya yönelik sorular sormanız lazım. Eğer hedefiniz bir davranış değişikliği yaratmak ise, ekip üyenizin ulaşmak istediğini davranış şeklini hedef olarak koyması gerekiyor. Bu hedefin ölçülebilir, erişilebilir ve gerçekçi olması da önemli.

Hedefin nedir?
Neden bu hedefe ulaşmak istiyorsun?
Bu hedefe ulaşıldığını nasıl anlayabiliriz?
Bu hedef kariyer hedeflerin ve ekibin hedefleri ile uyumlu mu?
Tam olarak elde etmek istediğin nedir?

2- Mevcut Gerçeklik

Ardından mevcut gerçekliği tanımlaması için sorular sormalısınız. Kişi içinde bulunduğu koşulları iyice anlamadan sorunu çözmeye çalışırsa başarıyı yakalama şansı düşük olacaktır.

Şu an bu konuda neler oluyor?
Hedefe ulaşmak için attığın adımlar oldu mu? Neler mesela?
Az önce koyduğun hedef farklı hedefler ile çatışıyor mu?

3- Seçenekler

Mevcut durum değerlendirmesi yapıldıktan sonra nelerin mümkün olduğuna dair konuşmaya geçilebilir. Burada hedefe ulaşmak için mümkün olan seçenekleri değerlendirmeye teşvik etmek gerekiyor.

Önünde hangi opsiyonlar var?
Başka ne yapabilirsin?
İlk adımın ne olabilir?
Bu seçeneğin faydaları/zararları neler?
Hedefe ulaşmak için artık yapmayı bırakman gereken davranışlar veya alışkanlıklar var mı?
Önünde ne gibi engeller var?

4- İrade

GROW modelinin son adımına geldik. Ekibinizde koçluk yaptığınız kişi artık hedefi, güncel durumu ve hedefe nasıl ulaşabileceğine dair opsiyonları biliyor. Son adımda ise bu hedefe ulaşmak için irade koymaya yönelik adım atmak gerekli. Burada sizin göreviniz koçluk yaptığınız kişinin hedefe ulaşacağına dair sorumluluk üstlenmesini sağlamak ve motivasyonunu arttırmak. Bundan sonra yapmanız gereken düzenli olarak görüşmek ve hedefe doğru kaydedilen ilerlemeyi konuşmak.

Bundan sonra ne yapacaksın ve ne zaman?
Başka ne yapacaksın?
Kendini nasıl motive edebilirsin?
Kaydettiğin ilerlemeyi hangi aralıklarla konuşmak istersin? Günlük, haftalık, aylık?
Kimden, nasıl bir desteğe ihtiyacın olacak?

GROW tekniğini efektif kullanmak için ipuçları

• Farkettiğiniz üzere koçluktaki kritik nokta karşıdaki kişiyi düşündürecek iyi sorular sormaktır. Bunu yapabilmek için ise dikkatli dinleme becerisi gerekiyor.

• Evet-Hayır ile yanıtlanabilecek açık uçlu sorular sormayın.

• Sessizlik olduğunda hemen araya girip soru sormak için atlamayın. Bazen sessizlik karşıdaki kişinin gerçekten düşündüğü şeyleri ortaya çıkarır. Sessizliği yarattığı rahatsızlık ile size daha önce söylemediklerini söyleyeceklerdir.

• Sorulara yanıt vermekten kaçının, koçluk yaptığınız kişilerin yanıtları bulmasına yardımcı olun. Eğer koçluk yaptığınız kişiyi kendi doğrunuza yönlendirecek sorular soruyorsanız koçluk yapmıyorsunuz.

• Koçluk yaptığınız kişileri yargılamayın, göreviniz onların gelişimine destek olmak.

Şimdi gelin 7 koçluk sorusunu inceleyelim.

7 Koçluk Sorusu

Michael Bungar Stanier The Coaching Habit: Say Less, Ask More & Change the Way You Lead Forever isimli kitabında koçluk yaparken kullanmamız gereken 7 önemli sorudan bahseder. GROW metoduna ek olarak bundan da bahsetmek istedim. Özellikle de ikinci soru, oldukça basit görünse de, gerçekten etkili bir soru.

1- Aklında ne var?: Bu açılış sorusuyla hedeflenen buzları kırmak ve diyaloğu başlatmak.
2- Daha başka?: Bu soruyla koçluk yaptığınız kişinin aklında başka neler var, başta söylemediği konular var mı o açığa çıkacak. Yazarın dediği gibi: “Birinin size verdiği ilk yanıt asla tek yanıt değildir ve nadiren doğru yanıttır.”
3- Burada senin için asıl sıkıntı nedir?: Asıl sorunu öğrenmeye çalıştığımız soru.
4- Ne istiyorsun?: Beklentiyi anlamamız için önemli bir soru. Bazen insanların istekleri bizim düşündüklerimizden çok daha farklı olabiliyor.
5- Ben nasıl yardım edebilirim?: Karşı tarafın siz bir öneri sunmadan çözüm üretebilmesi için önemli bir soru.
6- Eğer buna evet dersen, neye hayır diyorsun?: Karşı tarafın gerçekten o şeyi isteyip istemediğini anlamak
7- Senin için en faydalı olan şey neydi?: Kişinin gelişimine katkı sunup sunmadığımızı anlayacağımız soru.